غانم قدوري الحمد ( مترجم : يعقوب جعفرى )
15
رسم المصحف ( رسم الخط مصحف ) ( فارسى )
كه طى آن رابطه ، ميان رسم الخط مصحف و رسم الخط اسلامى را كه مردم از قرن اوّل تا كنون در غير مصحف از آن استفاده مىكنند و ما اينك مطابق آن مىنويسيم ، بيان كنم و روشن سازم كه آيا اين املا چيزى غير از رسم مصحف است ؟ و مقدار تأثيرى كه اين دو در يكديگر داشتهاند تا چه حد بوده است ؟ با ملاحظه اين نكته كه من قواعد املا را به تفصيل نياوردهام ، زيرا كه اين مهم به عهده كتابهايى است كه در قديم و جديد ، در اين موضوع نگاشته شده است و تنها به ذكر چند مثال پرداختهام كه هدف مرا از مطرح كردن رابطه ميان دو نوع رسم الخط روشن مىسازد . نكتهاى كه بايد در اينجا به آن اشاره كنم اين است كه آنچه در اين بحث ، مطرح شده و مطالب جديدى كه در تفسير ظواهر رسم مصحف و بيان تاريخ آن ارائه كردهام ، همانا نتيجه و چكيده گزارشها و اطلاعات و اسناد خطى است كه در زمان معينى ، در اختيار من بوده است و آن نتيجهاى است كه اميدوارم در بيشتر موارد ، درست باشد ، ولى در عين حال آخرين تحقيق در اين موضوع نيست ، بلكه به خواست خدا آغاز يك روش صحيح ، در بررسى رسم مصحف و تاريخ آن است كه از تمام آنچه كه براى رسيدن به فهم درست ظواهر رسم و تاريخ آن كمك مىكند ، استفاده شده است . البته اميدوارم كه چنين باشد و از اين جهت من خود را از پيش مديون كسانى مىدانم كه انديشهاى را در اين بحث تصحيح كرده و يا مشكلى را حل نمودهاند ، زيرا كه مسأله مربوط به كتاب خداوند عزيز است كه : « لا يَأْتِيهِ الْباطِلُ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَ لا مِنْ خَلْفِهِ » و اگر اين روش ، در تمام بحثها مطلوب باشد ، مسلما در بحثى كه مربوط به قرآن است سزاوارتر است . در پايان روى به سوى خداوند سبحان مىآورم و از او مىخواهم كه اين بحث را مفيد قرار بدهد و به هر كس كه در تهيه آن به من كمكى كرده است پاداش نيك در دنيا و آخرت عنايت فرمايد . « ربنا لا توأخذنا ان نسينا او اخطأنا ربّنا و لا تحمل علينا اصرا كما حملته على الذين من قبلنا ربنا و لا تحمّلنا ما لا طاقة لنا به واعف عنا و اغفرلنا و ارحمنا انت مولانا فانصرنا على القوم الكافرين » . غانم قدورى الحمد قاهره 11 جمادى الاولى 1396